



 |
|
Rozdział 3 - Końcowa postać silnika parowego do napędu pojazdów samochodowych
O końcowej postaci silnika parowego do napędu pojazdów samochodowych
wspomina się w tym miejscu, ponieważ reprezentuje on szczyt osiągnięć
dla silnika parowego małej mocy. Służyć on może też jako przypomnienie,
że silnik parowy rzeczywiście skonstruowano w praktycznej i relatywnie
zwartej postaci, nim wyparł go silnik spalinowy.
Parowe silniki samochodowe, a nawet lotnicze produkowano do lat 20-tych
i 30-tych XX w. w zakładach Doble (USA), Stanley (USA), Serpollet (Francja)
i innych. Wykorzystywały one wysokociśnieniową parę (6500 kPa) w temperaturze
700 K, wytwarzaną w przepływowej wytwornicy pary.

Rys. 1 - Przepływowa wytwornica pary
Przepływowa wytwornica pary składa się z palnika, zwykle
zasilanego paliwem ciekłym (np. naftą), z której to wytwornicy gorące
gazy przechodzą przez wężownicę (rys. 1). Woda pod ciśnieniem pompowana
jest z jednego końca wężownicy, podczas gdy para przegrzana podawana jest
do cylindra silnika z drugiego końca tej wężownicy poprzez zawór. Nie
ma tutaj zastosowanego kotła do podgrzewania wody, ogrzewa się ona w wężownicy
stopniowo na jej długości, zamieniając się w parę. Jednorurowe, przepływowe
wytwornice pary tego typu można uważać za posiadające 3 wyraźne sekcje,
jednak nie oddzielone fizycznie, z których pierwsza zawiera wodę, druga
zaś parę nasyconą, a trzecia parę przegrzaną.
Taka wytwornica pary jest znacznie mniejsza niż klasyczny kocioł parowy,
odznacza się też mniejszymi stratami ciepła i może wytworzyć parę w okresie
około 1 minuty. Ten ostatni element jest równie istotny, gdy skonfrontować
go z innym argumentem wysuwanym przeciwko silnikom parowym, mianowicie,
że te wymagają długiego czasu rozpalania. W przypadku lokomotywy parowej
z konwencjonalnym kotłem, jest to prawdziwe, natomiast w odniesieniu do
przepływowej wytwornicy pary zasilanej paliwem ciekłym założenie takie
nie znajduje potwierdzenia w rzeczywistości.
Niemniej jednak, samochodowy silnik parowy lat 20-tych i 30-tych
stale obarczony był wadami, jak: niska prędkość obrotowa, większe gabaryty,
masa i wyższy koszt w porównaniu z ówczesnym silnikiem spalinowym. W swej
końcowej postaci produkcyjnej silnik parowy nie mógł nadążyć za usprawnieniami
wprowadzanymi w silnikach spalinowych, w szczególności zaś w silnikach
wysokoprężnych. Stopniowo zanikało więc jego zastosowanie, począwszy od
obiektów mniejszych, a skończywszy na obiektach średnich.
W pierwszej kolejności wycofano go z pojazdów samochodowych, później
morskich, kolejowych a w końcu z obiektów stacjonarnych. I dopiero zaostrzanie
norm emisji z silników spalinowych (przede wszystkim samochodowych) wywołało
nowe zainteresowanie parą jako medium napędowym dla zastosowań do obiektów
małej i średniej mocy w latach 60 i 70-tych XX w.
>> Emisja zanieczyszczeń
a silnik parowy (Rozdział 4)

|
|
|